Bệnh cận thị đang trở thành bệnh lý phổ biến tại Việt Nam. Từ những em bé đến người trưởng thành đều có khả năng mắc, nhất là trong thời đại số – khi mà con người tiếp xúc nhiều hơn với các thiết bị điện tử. Vậy, có những phương pháp nào để điều trị bệnh cận thị? Phương pháp nào là phương pháp hiệu quả nhất? Cùng Thị giác Việt tìm hiểu về phương pháp đầu tiên, “điều trị cận thị bằng thuốc” nhé!
1. Loại thuốc điều trị cận thị phổ biến hiện nay là gì?
Atropine là một loại dược phẩm đã được biết đến trong nhiều năm để làm giảm sự tiến triển của cận thị, nhưng do các tác dụng phụ tiềm ẩn ở mắt và toàn thân do dung liều cao nên nó không phải là phương pháp điều trị được chỉ định phổ biến bên ngoài bệnh viện và khoa mắt. Trong thời gian gần đây, các nhà nghiên cứu đã phát hiện ra rằng nồng độ atropine thậm chí thấp hơn nhiều vẫn có hiệu quả trong việc làm chậm sự tiến triển như atropine 1% liều thông thường mà không gây ra các tác dụng phụ đối với con mắt.
Thuốc nhỏ mắt atropine ở nồng độ mạnh (thường là 0,5% đến 1%) được sử dụng để tạm thời làm giãn đồng tử của mắt và ngừng hoạt động của các cơ tập trung trong nhiều ứng dụng lâm sàng. Tuy nhiên, thuốc nhỏ mắt atropine để kiểm soát cận thị có nồng độ thấp (0,01% đến 0,05%) với ít tác dụng phụ như vậy hơn nhiều. Các tác dụng phụ có thể bao gồm nhìn gần kém rõ ràng hơn và nhạy cảm hơn với ánh sáng, cả hai đều có thể được khắc phục bằng các tính năng bổ sung trong kính đeo mắt.
Trước những năm 2016, atropine 0,01% dường như là nồng độ hiệu quả nhất để làm chậm quá trình cận thị nhưng sau đó một nghiên cứu mới vào năm 2019 cho thấy nó không hiệu quả lắm so với atropine 0,025% hoặc 0,05%. Có rất nhiều nghiên cứu mới về thuốc nhỏ mắt atropine đang được tiến hành, nhưng bằng chứng hiện tại chỉ ra rằng atropine 0,05% có hiệu quả tương tự như kính đeo mắt tốt nhất, kính áp tròng mềm và các tùy chọn chỉnh hình để kiểm soát cận thị.3 Atropine 0,025% ít hơn một chút hiệu quả nhưng có thể có tác dụng phụ ít hơn ở một số trẻ em.
Tra mắt Atropine liều thấp hiện nay đã trở thành một phương pháp điều trị bằng thuốc được sử dụng rộng rãi để kiểm soát cận thị ở các nước trên thế giới. Các nghiên cứu và thử nghiệm lâm sàng dài hạn của các viện nghiên cứu thị giác nổi tiếng đã được hoàn thành và công bố để xác nhận tính hiệu quả của Atropine trong việc làm chậm tiến triển cận thị, cũng như tính an toàn của nó đối với liều lượng thường xuyên ở trẻ em.
2. Atropin làm chậm tiến triển bệnh cận thị như thế nào?
Cơ chế sinh hóa chính xác về cách atropine làm chậm tiến triển cận thị vẫn chưa được hiểu đầy đủ. Atropine có tác dụng đối với các cấu trúc khác nhau của mắt, bao gồm mống mắt và các cơ thể mi kiểm soát sự tập trung, nhưng nghiên cứu hiện tại cho thấy atropine cũng có tác dụng làm dày màng mạch, lớp giữa của cấu trúc mắt, do đó giúp chống lại sự kéo dài và giãn ra xảy ra. với sự phát triển của mắt cận thị.
3. Những trẻ nào phù hợp với điều trị Atropin?
Atropine liều thấp có thể được kê cho trẻ em từ 3 tuổi bị cận thị và có nguy cơ tiến triển cao. Với những trẻ nhỏ thì dường như phương pháp này là phù hợp nhất vì trẻ chưa sẵn sàng để có thể đeo được kính áp tròng ortho-K
Đối với trẻ lớn hơn và thanh thiếu niên, cũng có thể điều trị bằng atropine nhưng các lựa chọn điều trị quang học như phương pháp Ortho-K vừa có tác dụng điều chỉnh thị lực và giải phóng chúng khỏi đeo kính khi đi học và chơi thể thao, thường được ưu tiên hơn. Với những trẻ có cận thị tiến triển nhanh thì có thể áp dụng đồng thời cả 2 phương pháp.
4. Điều trị Atropin được quản lý như thế nào?
Thuốc nhỏ mắt atropine nhỏ vào mắt trẻ mỗi ngày một lần, vào buổi tối trước khi ngủ. Phương pháp điều chỉnh thị lực thông thường của trẻ đang sử dụng là kính gọng hay kính áp tròng vẫn phải được duy trì để đảm bảo trẻ vẫn có thị lực tốt. Có thể cần đeo kính râm hoặc kính đổi màu nếu trẻ trở nên nhạy cảm hơn với ánh sáng chói. Hiệu quả điều trị được theo dõi 6 tháng một lần. Thời gian điều trị thường là 2 năm nhưng có thể thay đổi sau khi đánh giá tác dụng kiểm soát cận thị của nó đối với trẻ.
5. Những rủi ro khi sử dụng Atropin
Thuốc nhỏ mắt atropine được sử dụng để kiểm soát cận thị là chế phẩm có nồng độ thấp được pha chế đặc biệt. Thông thường thì nồng độ 0,01% atropine là liều lượng điển hình được kê đơn, đôi khi bác sĩ có thể kê đơn với liều lượng 0,02% và 0,05% khi cần hiệu quả điều trị cao hơn.
Điều trị bằng atropine liều thấp đã được thử nghiệm lâm sàng trong hơn 5 năm và được chứng minh là an toàn khi sử dụng lâu dài ở trẻ em. Tác dụng phụ và phản ứng bất lợi là rất tối thiểu. Một số trẻ có thể bị lóa mắt nhiều hơn do đồng tử giãn nhẹ, một số trẻ thấy có thay đổi nhẹ trong việc tập trung nhìn cận cảnh và đôi khi nhạy cảm với thuốc nhỏ mắt và chất bảo quản. Tuy nhiên, bất kỳ rủi ro tiềm ẩn nào trong dài hạn (>10 năm) vẫn chưa được biết đến.
Với thông tin cung cấp ở bài viết này, Thị giác Việt mong rằng bạn đọc sẽ hiểu thêm về phương pháp điều trị cận thị bằng thuốc. Thị giác Việt luôn mong muốn được đồng hành với quý khách sớm phát hiện và điều trị các bệnh lý về mắt.
Để biết thêm thông tin chi tiết về chúng tôi, các bạn có thể tham khảo thông tin tại: Thị giác Việt
Hoặc liên hệ qua kênh fanpage: Phòng khám mắt Thị giác Việt và Kính mắt Dr Nguyên Optic



